Hipoterapia
Nazwa tej metody powstała poprzez zestawienie greckich słów od ,,hippis” – koń oraz ,,therapeía” – terapia. Chociaż korzyści z jazdy konnej zauważono już w IV w p. n. e., to dopiero w połowie ubiegłego wieku zainteresowano się terapeutycznym działaniem tych zwierząt[1]. Ćwiczenia z koniem mają na celu usprawnianie psychoruchowe, pozytywnie wpływają między innymi na postawę ciała, napięcie mięśniowe, koordynację wzrokowo-ruchową, koncentrację uwagi. Istotnym aspektem podczas takich spotkań jest także fakt przebywania przeważnie na świeżym powietrzu i kontakt z naturą, co dodatkowo uspokaja i pozwala opanować emocje[2].
W przypadku tych zwierząt, w przeciwieństwie do psów czy kotów w przypadku których każde zwierzę odpowiednio przygotowane, nawet bez rodowodu, może pracować jako terapeuta, standardy doboru konia do pracy są ściślej określone. Chociaż nie ma konkretnych ras, które są wykluczone z możliwości wykonywania hipoterapii, niektórych się do tego nie zaleca, jak na przykład czystej krwi arabskiej lub angielskiej, a inne z kolei mianuje się tymi bardziej odpowiednimi, koniki polskie, czy fiordingi[3]. Ponadto koń terapeutyczny musi spełnić szereg wymogów: wałach, ukończone 5 lat, odpowiednia wielkość, odpowiedni chód oraz specjalne przygotowanie hipoterapeutyczne[4].
Niestety hipoterapia nie jest dla każdego, dlatego trzeba rozważnie dobierać metodę do pacjenta, ponieważ niektóre schorzenia dyskwalifikują go z tych zajęć. Przeciwwskazaniami, poza tymi występującymi przy każdym rodzaju animaloterapii jak lęk przed zwierzęciem, niewygojone rany czy alergia, mogą być ponadto: epilepsja, oligofrenia w stopniu głębokim, utrwalone deformacje i zniekształcenia, przykurcze, ograniczenia zakresu ruchu układu kostno stawowego, niektóre choroby mięśniowe oraz określone skrzywienia kręgosłupa, zaburzenia mineralizacji kości i inne, rzadziej występujące. Jednakże nawet w wymienionych przypadkach osoba dotknięta niepełnosprawnością bądź chorobą, nie musi rezygnować z kontaktu z koniem, ponieważ już samo przebywanie w jego towarzystwie i dotykanie go może nieść korzyści[5]. Zajęcia te dedykowane są zarówno dzieciom, jak i dorosłym. Stosuje się je także w celu poprawy komunikacji ze światem zewnętrznym. Jest to szczególnie pomocne u osób autystycznych, zmagających się z zespołem stresu pourazowego, depresją, uzależnieniem, w przypadku patologii społecznych, czy niedostosowania społecznego[6].
Tekst autorski, opublikowany w pracy dyplomowej licencjackiej: Natalia Plewniak-Roda, ,,Animaloterapia w resocjalizacji i profilaktyce”, Uniwersytet Śląski, Wydział Sztuki i nauk o edukacji, Cieszyn 2023.
[1] E. Wójcik, K. Kępka, A. Danielewicz, Hipoterapia. Istota i zastosowanie, Uniwersytet Przyrodniczo Humanistyczny w Siedlcach, 2021, s. 5.
[2] M. Sobuś, S. Łagan, Hipoterapia jako naturalna forma rehabilitacji, ,,Aktualne Problemy Biomechaniki”, Politechnika Krakowska, Kraków, nr 4/2010, s. 174.
[3] E. Wójcik, K. Kępka, A. Danielewicz, Hipoterapia…, s. 24.
[4] Tamże, s. 28.
[5] M. Sobuś, S. Łagan, Hipoterapia…, s. 177.
[6] E. Wójcik, K. Kępka, A. Danielewicz, Hipoterapia…, s. 9-10.
